Razvoj stomatologije kroz istoriju

    Dug je put prošla stomatologija kroz istoriju od nastanka do najsavremenijih metoda koje se danas koriste. I prije govornog jezika, postojao je jedan koji su svi razumeli, a to je osmijeh, pa prema mišljenju istoričara, stomatologija kroz istoriju traje koliko i samo čovečanstvo. To znači da su lijepi i zdravi zubi, odnosno blistav osmijeh bili od davnina ljudima važni. Iako strah od stomatologa nikada neće biti iskorijenjen, sada smo zahvalni što sve probleme koje imamo sa zubima možemo da liječimo, umjesto vađenja, koji je bio dugo vremena jedina opcija kada nastupi bol. Možemo, takođe, da zahvalimo modernoj tehnologiji kojom su oralno hirurški zahvati postali bezbolni, a implanti savršena zamjena za zube.

    Guy de Chauliac
    Guy de Chauliac

    Najnovija studija iz 2017. godine sugeriše da su još neandertalci prije 130.000 godina koristili stomatološke alate. Sa sigurnošću se može tvrditi da prvi znaci stomatologije potiču iz neolita, oko 7.000 godina prije Nove ere. U arheološkom nalazištu Mehrgarh u Palestini, pronađeni su zubi na kojima se vide tragovi rada bušilice. Najranije zubno punjenje, napravljeno od pčelinjeg voska, otkriveno je u Sloveniji i datira prije 6.500 godina. Osim voska kao stomatološki materijali za punjenje upotrebljavani su plemeniti metali, parčići drveta, školjke, drago kamenje. Prva teorija vezana za karijes dolazi 5.000 godina prije Nove ere iz sumerskog teksta.

    Horace Wells
    Horace Wells

    U njemu se novodi da su zubni crvi glavni krivci za propadanje zuba. U to su vjerovali i u Staroj Indiji, Egiptu, Kini i Japanu, a pominje se i u Homerovoj Ilijadi. Početke stomatologije nalazimo i među staroegipatskim papirusima nastalim oko 3.000. godine prije Nove ere. Da su Egipćani veliku pažnju posvećivali svojim zubima govori i podatak da se stomatologija kroz istoriju upravo zahvaljujući njima razvila kao posebna grana medicine, a bila je regulisana zakonom na tzv. Ebersovom papirusu. I sam naziv “stomatolog” je upotrebljen prvi put u Egiptu. Kao i prva tehnologija, zamjene zuba koji nedostaju zlatnim žicama. Iz Egipta, stomatologija kroz istoriju se razvijala u Grčkoj i Rimu. Aristotel i Hipokrat su se u svojim djelima bavili pitanjima vezanim za oralno zdravlje, a Galen je prvi izvršio klasifikaciju zuba na sjekutiće, očnjake i kutnjake, i jedan je od prvih koji je govorio o punjenju zuba.

    Srednji vijek u Evropi nije donio veliki pomak. Stomatologijom, kao i drugim granama medicine, bavili su se monasi. Složene zahvate u Francuskoj su izvodili berberi. Najrazvijenija stomatologija u ovom period bila je arapska. U čuvenom “Kanonu medicine” Avicena govori o nastanku zubobolje, dok drugi arapski ljekar Abulkazis u svom djelu “Al Tasarif” opisuje skidanje kamenca sa zuba. U poznom Srednjem vijeku, Leonardo da Vinči je precizno opisao sve zube, uključujući i njihov korijen i položaj. Tada je nastao i prvi zubni instrument – klješta koja je izumio Guy de Chauliac. Međutim, ona su svoju primjenu našla tek u 19. vijeku. Prvi koraci ka modernoj stomatologiji nastali su u 17. vijeku. Pjer Fošar je 1723. godine objavio delo “Stomatološka hirurgija”. Ovaj francuski ljekar, koji se smatra ocem moderne stomatologije, odbacio je teoriju crva kao izazivača karijesa, već je razvio plombiranje zuba olovom. Takođe, otkrio je da se može obaviti ispravljanje nepravilnog položaja zuba pomoću žice, tj. proteze koja je od nje napravljena.

    Pola vijeka kasnije Nikola Duboa de Šemon je dobio patent za porcelanske zube. Pa je njihova proizvodnja započela 1825. godine. Stomatologija kroz istoriju pravi procvat bilježi početkom 19. vijeka u Severnoj Americi zahvaljujući prvom stomatološkom časopisu “American Journal of Dental Science”. Godine 1840. osnovana je prva škola za zubnu hirurgiju i protetiku u Baltimoru, a samo četir godine kasnije Horace Wells je pokrenuo upotrebu anestezije pri stomatološkim procedurama. Šesdesetih godina 20. vijeka nastala je terapija laserom. Pravi bum doživjela je od 1990. godine sa pojavom estetske stomatologije, od tada se sve više razvijaju novi stomatološki materijali, navlake, implanti, kao i tehnike liječenja. Od tada, svakim danom, stomatologija se sve više i više razvija.

    , ,

    Kontakt forma

     

    Verifikacija

    Comments are closed.

    Sva prava zadržana, Gondor D.O.O.